O psychoterapii psychoanalitycznej

" 'Ciociu, powiedz coś do mnie; boję się, jest tak ciemno'. Na co ciotka zawołała: 'Ale co ci z tego przyjdzie? Przecież i tak mnie nie zobaczysz'. 'Nie szkodzi' - odparło dziecko - 'Kiedy ktoś mówi, robi się jasno' "

                                                   Z. Freud 1905/1999

"Kiedy ktoś mówi, robi się jasno" - to chyba najlepsza definicja tego, czym jest psychoterapia psychoanalityczna. To osobiste spotkanie dwóch osób - terapeuty i osoby poszukującej pomocy - aby uczynić to, co jest w nas zaciemnione, niejasne, zamglone, a więc budzące niepokój, smutek, czy złość - jasnym i zrozumiałym. To wspólne nazywanie, nadawanie znaczeń i rozumienie. Zapraszam.

Psychoterapia psychoanalityczna jest terapią zaburzeń emocjonalnych opartą na analizowaniu, czy badaniu psychiki korzystając ze swobodnych skojarzeń (wszystkiego co przychodzi pacjentowi do głowy), analizy snów, myśli, fantazji, wspomnień, zachowań w powiązaniu z uczuciami. Terapeuta nie ogranicza, ani nie narzuca problemów, które będą podejmowane. Psychoterapia polega na rozmowie, która wymaga aktywnego uczestnictwa obu stron - pacjenta i terapeuty. Proces terapeutyczny trwa przez określony czas, sesje terapeutyczne odbywają się systematycznie, regularnie, z określoną częstotliwością. Ta stałość jest bardzo ważna, bo umożliwia wyłanianie się najbardziej osobistych doświadczeń, fantazji i uczuć. Wiele osób chce raczej rozumienia siebie i tego, co leży u źródła ich objawów, niż tylko prostego ich złagodzenia.

Psychoterapia psychoanalityczna polega na tworzeniu relacji pomiędzy terapeutą a pacjentem, w ramach której mogą być pomieszczone i zrozumiane różne zagmatwane, sprzeczne, niejasne uczucia, pragnienia i lęki oraz sposoby bronienia się przed nimi. Ten cały psychiczny świat człowieka tworzył się w znaczących relacjach w przeszłości i jest nieświadomie przenoszony na teraźniejsze relacje, związki oraz przeżywanie samego siebie. Psychologicznie "mylimy" czas przeszły z teraźniejszym. Pomimo naszej woli i starań jesteśmy często bezradni wobec czegoś, co jest w nas sprzeczne, nierozpoznane, nieświadome. Powtarzamy w życiu "stare błędy", nieświadomie prowokujemy przykre, źle kończące się dla nas zdarzenia. Z jednej strony pragniemy zmiany, ale z drugiej strony, często czujemy opór przed zmianą, który w dużej mierze jest nieświadomy, wynika z lęku przed nieznanym i zmierza do utrzymania poprzedniego, starego stanu rzeczy. Nasze sposoby bronienia się powstały zwykle po to, aby chronić nas przed bólem i lękiem, choć często nie są one dla nas korzystne.

Psychoterapeuta może zaoferować lepsze wsparcie tej części osobowości, która wspiera zmianę sposobów radzenia sobie i rozwój oraz stawia czoło konfliktom i bólowi, które pojawią się w przebiegu przyglądania się sobie. Może zaoferować profesjonalną pomoc w przemyśleniu, zrozumieniu i poukładaniu trudności i problemów, które są źródłem cierpienia, utrudniają życie, osiąganie ważnych celów, uniemożliwiają nawiązywanie i utrzymywanie dobrych związków z innymi ludźmi.

Decyzji o podjęciu psychoterapii psychoanalitycznej często towarzyszy niepokój, że mogłaby ona spowodować niekończącą się zależność pacjenta od terapeuty. Gdy przebieg psychoterapii jest korzystny, pacjenci uwewnętrzniają relację z terapeutą. Owa uwewnętrzniona relacja wspiera pacjentów podczas terapii, potrafi przetrwać koniec terapii i rozwija się po zakończeniu leczenia, dzięki czemu pacjent staje się silniejszy, bardziej niezależny. Zakończenie terapii jest wspólną decyzją pacjenta i terapeuty.